Referenties en voorbeelden
Systemisch werk is niet te meten. Hoewel er ter plekke helderheid en inzicht kan ontstaan, kunnen meetbare effecten pas (veel) later zichtbaar worden. Het is geen wetenschap, geen quick fix en ook geen trucje. Hoe overtuig ik dan, dat met mij kijken naar wat er is jou verder gaat helpen? Niet.
Misschien helpen de woorden van de mensen die ik heb mogen begeleiden. Lees hier hun commentaar.
VNCI, de brancheorganisatie voor de chemische industrie in Nederland, organiseerde vorig jaar een systeemopstelling over chemie en gezondheid. De deelnemers – kopstukken van bedrijven als Shell en Sabic – spreken van “verrassend effectief” en “een veel rijker beeld van de uiteenlopende perspectieven die vaak verder gingen dan het bedrijfskader.”
Ingeborg Abendanon schreef er over in Chemie Magazine #1 2026: Teams helpen begrijpen welke dynamiek echt speelt.
“Inzichten op die je met je hoofd nooit had kunnen bedenken.” Nieuwsgierig geworden om met jouw branche zo’n vraagstuk te onderzoeken? Neem contact op!
Voorbeelden
Als je het eenmaal hebt meegemaakt, weet je dat het zinvol is. Waarom deze manier van werken wérkt? Ik vertel je over drie gelegenheden waarbij ik als representant een functie had. Drie (van de talloze) voorbeelden die indruk op me gemaakt hebben.
Hoe kan dit
Op een hei-locatie werden wij, 8 representanten, ‘blind’ ingevlogen. Dat wil zeggen: we hadden geen idee wie de opdrachtgever was en met wat voor soort bedrijf we te maken hadden. De begeleider stelde vragen aan een van de twaalf aanwezigen, blijkbaar de ceo. Daarna werd een aantal van ons als representant van iets in het veld neergezet.
Na twee sessies volgde een check-in: waren alle toeschouwers nog aanwezig en konden ze volgen wat er gebeurde? De begeleider ging zorgvuldig alle aanwezigen af om te controleren of iedereen nog ‘aan boord’ was. De laatste persoon, die tot dan toe onderuitgezakt op zijn stoel had gezeten, veerde op toen hij aan de beurt was. Zijn agitatie was duidelijk, hij was boos, en flink ook. “Wat is dit voor onzin, we mochten toch niets over ons bedrijf vertellen? Wanneer hebben zij dit toneelstuk ingestudeerd? Wie heeft gelekt, hoe kan het dat zij dit zo precies weten?”
Niemand had gelekt. Wij, de representanten, hadden nog steeds geen idee. Het enige wat wij deden, was in de schoenen stappen van hetgeen we geacht werden te representeren. Dat bleek dus heel erg herkenbaar en spot on.
Geen aardige man
Ik werd gevraagd een plek te zoeken in de ruimte. Al vanaf het begin wist ik: daar, op die plek, daar hoor ik. De begeleidster zei er hardop bij dat ze me in gedachte door gaf wie of wat ik representeerde.
Als representant ben ik gewend dingen te voelen en zeggen die niet bij mij horen. Immers: ik geef handen en voeten (en woorden) aan iets wat niet van mij is. In dit geval bleek ik in de schoenen te staan van een briljante, maar rücksichtslose man.
Van een afstandje gaf hij (ik dus) desgevraagd zijn expliciete oordeel: vlijmscherp. Helaas ook vol dedain en zonder enige vorm van empathie. Oef. Dit was geen aardige man, en dan druk ik me nog zachtjes uit. Na een tijdje hield ik (Josie) het niet meer uit. Iemand vertegenwoordigen die zo anders in elkaar zit als ik, zulke andere waarden en normen er op na houdt: dat ging me niet in de koude kleren zitten. “Mag ik nog één ding zeggen wat echt gehoord wil worden? En mag ik er daarna alsjeblieft uit?” Dat mocht.
Ik ben uit de opstelling gestapt, heb mijn schoenen en jas aangetrokken en ben een eind gaan lopen. Wat de opstelling heeft opgeleverd, heb ik niet meer meegekregen. Het was een pittige taak en een hele ervaring om te voelen hoe zo iemand in elkaar zit. Blij dat ik weer mezelf mocht zijn.
Opsporen
Het is inmiddels misschien wel twintig jaar geleden dat we met een groepje in het diepste geheim ergens samen kwamen. Er was sprake van stagnatie in een opsporing zaak. Feiten, technisch onderzoek en getuigenverklaringen leverden niet op wat nodig was. De zaak zat muur vast en ten einde raad werd besloten dan maar te kijken of opstellingen wat op konden leveren.
Aanvankelijk was het flink zoeken en uitproberen hoe dit probleem het best aangepakt kon worden.
Uiteindelijk bleek het heel eenvoudig. Heel dichtbij was iemand bereid te doen wat nodig was. “Als dit werkt, nou dan…” … verbazing alom. Wij, ‘onnozelen’, hadden ook na afloop geen idee om wat voor zaak dit ging.
Pas veel later hoorde ik dat de opgedane inzichten inderdaad voor een doorbraak hadden gezorgd. Of het “nou, dan…” navolging heeft gekregen? Vast wel.
Laten we samen kijken naar wat er is
Met rust, afstemming en helderheid begeleid ik organisaties en individuen om met behulp van systemisch werk duidelijkheid te krijgen over richting, stroming, toekomst en groei.